Bakı. Trend:
“Our World in Data” məlumat bazasının təqdim etdiyi statistikaya
görə, dünyada ən çox insan ölümünə səbəb olan canlıların reytinqi
hazırlanıb. Siyahı göstərir ki, xəstəlik daşıyan kiçik həşəratlar
insan həyatı üçün iri yırtıcılardan daha böyük təhlükə yaradır.
Trend xəbər verir ki,
statistikaya görə, ağcaqanadlar malyariya, denqe və sarı qızdırma
kimi xəstəlikləri yaymaqla hər il təxminən 760 min insanın ölümünə
səbəb olur.
Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının məlumatına görə, təkcə malyariya
2022-ci ildə təxminən 600 min insanın ölümünə səbəb olub və ən
böyük ziyan Nigeriya və Konqo Demokratik Respublikası da daxil
olmaqla Afrika ölkələrinə dəyib.
İkinci yerdə isə insan fəaliyyəti ilə əlaqəli ölüm səbəbləri,
xüsusilə hər il baş verən yüz minlərlə qətl hadisəsi qərarlaşıb.
Qiymətləndirmələrə əsasən, kral kobrası və Avstraliya pələng ilanı
da daxil olmaqla müxtəlif ilan növləri ildə təxminən 100 min
insanın ölümünə səbəb olur və bu göstərici ilə siyahıda xeyli
geridə qalır.
Hətta dünyanın ən geniş yayılmış heyvanlarından biri olan itlər
də hər il təxminən 40 min insanın ölümünə səbəb olur. Bu halların
böyük əksəriyyəti, əsasən peyvəndə çıxışın məhdud olduğu bölgələrdə
yayılan və qarşısı alına bilən quduzluq xəstəliyi ilə
əlaqədardır.
Şirin su ilbizləri, mığmığalar və taxtabitilər də ölümcül
xəstəliklərin yayılmasında mühüm rol oynayır və xüsusilə tibbi
yardıma çıxışın məhdud olduğu aşağı gəlirli bölgələrə daha ciddi
təsir göstərir. Bu orqanizmlər şistosomoz, leyşmanioz və Şaqas
xəstəliyi kimi infeksiyaları yayır. Həmin xəstəliklərin bir çoxunun
qarşısını almaq və ya onları müalicə etmək mümkün olsa da, lazımi
dərman və tibbi xidmət olmadıqda onlar hələ də ölümcül təhlükə
olaraq qalır.
Geniş yayılmış təsəvvürün əksinə olaraq, iri heyvanlar kiçik
canlılarla müqayisədə daha az təhlükə yaradır. Hətta əqrəb və ilan
kimi təhlükəli hesab edilən canlılar belə, həşərat və parazitlərin
yaydığı xəstəlik törədicilərindən daha az ölümə səbəb olur.
