Bakı. Trend:
İşğaldan sonra tamamilə dağıdılmış Ağdam şəhəri bu gün sürətlə
dirçəlir və Böyük Qayıdış Proqramı çərçivəsində minlərlə insan
artıq doğma yurduna qayıdıb.
Trend xəbər
verir ki, bu fikirləri WUF13 çərçivəsində keçirilən “Urbisiddən
dirçəlişə: Ağdam, Füzuli, Xocavənd, Cəbrayıl, Qubadlı və Zəngilanda
dayanıqlı yenidənqurma, məskunlaşma və inkişaf” mövzusunda tədbirdə
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Ağdam, Füzuli və Xocavənd
rayonları üzrə xüsusi nümayəndəsi Emin Hüseynov deyib.
Onun sözlərinə görə, Ağdam işğaldan azad ediləndə “Qafqazın
Xirosiması” və ya “ruhlar şəhəri” kimi görünürdü.
“Əgər urbisidin necə göründüyünü göstərmək lazımdırsa, Ağdam
bunun ən aydın nümunəsidir. Şəhər azad ediləndə burada demək olar
ki, heç nə qalmamışdı. Lakin beş il ərzində Ağdamın siması tamamilə
dəyişib. Ağdam küldən doğulan feniks (simurq) quşu kimi yenidən
həyata qayıdır və işğalçıların düşündüyündən daha uzunömürlü
olacaq. Böyük Qayıdış Proqramı sürətlə həyata keçirilir. Hazırda
Ağdam rayonunda 72, Füzulidə 60, Xocavənddə isə 83 yaşayış
məntəqəsi mövcuddur”, – deyə Emin Hüseynov qeyd edib.
O bildirib ki, üç rayonda artıq 11 yaşayış məhəlləsi yaradılıb,
25 min mənzil və 18 min 864 fərdi yaşayış evi inşa olunub.
Xüsusi nümayəndənin sözlərinə görə, bölgədə genişmiqyaslı
infrastruktur layihələri də reallaşdırılır. Belə ki, ümumi uzunluğu
593,7 kilometr olan 16 avtomobil yolu istifadəyə verilib,
Bərdə–Ağdam dəmir yolu xətti çəkilib, dəmir yolu və avtovağzal
kompleksləri yaradılıb, beynəlxalq hava limanı tikilib.
E.Hüseynov vurğulayıb ki, hazırda Ağdamda 7 min nəfər, Füzuli və
Xocavənddə isə ümumilikdə 6 min 700 nəfər olmaqla, üç rayonda 13
min 700 nəfər yaşayır:
“Bu, insanların öz doğma torpaqlarına qayıtdığını göstərir.
Onlar yeni evlərdə yaşayır, işləyir və cəmiyyətin məhsuldar
üzvlərinə çevrilirlər.
Bərpa prosesi dayanıqlılıq prinsiplərinə uyğun aparılır. Yaşayış
evləri günəş panelləri ilə təchiz edilir, küçə işıqlandırmasında
alternativ enerji mənbələrindən istifadə olunur və enerji
səmərəliliyini artırmaq üçün mərkəzləşdirilmiş istilik sistemləri
qurulur”.
Qeyd edək ki, bu gün Bakıda BMT-nin Məskunlaşma Proqramı
(UN-Habitat) və Azərbaycan hökumətinin birgə təşkilatçılığı ilə
keçirilən Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun 13-cü sessiyasının (WUF13)
sonuncu günü keçirilir.
Forumun yekun gününün proqramı yerli xalqların və qadınların
şəhər inkişafındakı roluna həsr olunmuş dəyirmi masalarla
başlayacaq.
Günün ikinci yarısında isə WUF13-ün rəsmi bağlanışına həsr
olunmuş tədbirlər keçiriləcək. Forumun yekunlarına dair rəsmi
mətbuat konfransı baş tutacaq. Daha sonra forumun bağlanış mərasimi
keçiriləcək və WUF14-ə ev sahibliyi edəcək şəhərə rəmzi estafet
təqdim olunacaq. Günün sonunda isə WUF13 bayrağının endirilməsi
mərasimi təşkil ediləcək.
Forumun son günü boyunca iştirakçılar ötən beş gün ərzində
aparılan müzakirələrin nəticələrini ümumiləşdirəcək, şəhərsalma,
mənzil siyasəti və dayanıqlı inkişaf sahəsində gələcək əməkdaşlıq
istiqamətlərini müəyyənləşdirəcəklər.
WUF13-ün əvvəlki günlərində qlobal mənzil böhranı, təhlükəsiz və
inklüziv şəhərlərin qurulması, iqlim dəyişikliklərinə davamlılıq,
süni intellektin şəhər idarəçiliyində tətbiqi, yaşıl urbanizasiya
və sosial bərabərlik məsələləri geniş şəkildə müzakirə olunub.
Forumun dördüncü günü urbanizasiya, iqlim dəyişiklikləri,
inklüziv şəhər inkişafı, mənzil siyasəti və dayanıqlı idarəetmə
mövzularına həsr edilmiş sessiyalarla yadda qalıb. Həmin gün
keçirilən SPECA Şəhərlər Forumunda Almaty şəhərinin “SPECA İqlimə
Dayanıqlı Ağıllı Şəhərlər Forumu”nun yaradılması ilə bağlı Niyyət
Bəyannaməsinə qoşulduğu elan olunub.
Üçüncü gün çərçivəsində isə Azərbaycanın Shusha şəhəri ilə
Trabzon şəhəri arasında qardaşlaşma haqqında memorandum imzalanıb.
Sənədi Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Şuşa rayonunda xüsusi
nümayəndəsi Aydın Kərimov və Trabzon Böyükşəhər Bələdiyyəsinin
sədri Ahmet Metin Genç imzalayıblar.
Forumun ilk iki günündə Yeni Şəhər Gündəliyinə həsr olunmuş
nazirlər toplantısı, Liderlər Sammiti, qadınlar və vətəndaş
cəmiyyəti assambleyaları, biznes sessiyaları, şəhər rifahı və
qlobal mənzil böhranı ilə bağlı yüksək səviyyəli müzakirələr
keçirilib. Eyni zamanda, Mexico City pavilyonunun açılışı baş
tutub.
182 ölkədən 40 mindən çox iştirakçının qeydiyyatdan keçdiyi
WUF13 mayın 22-də yekunlaşır. “Hamı üçün mənzil: təhlükəsiz və
dayanıqlı şəhərlər və yaşayış məntəqələri” mövzusuna həsr olunan
forum hökumətləri, beynəlxalq təşkilatları, ekspertləri və vətəndaş
cəmiyyəti nümayəndələrini bir araya gətirərək dayanıqlı şəhər
inkişafı sahəsində qlobal əməkdaşlığın gücləndirilməsinə xidmət
edib.
