Bakı. Trend:
Mayın 1-dən 3-dək “Azərxalça” ASC və “İçərişəhər” Dövlət
Tarix-Memarlıq Qoruğu İdarəsinin təşkilatçılığı, İqtisadiyyat
Nazirliyinin və İxracın və İnvestisiyaların Təşviqi Agentliyinin
(AZPROMO) dəstəyi ilə keçirilən 3-cü Beynəlxalq Xalça Festivalında
məşhur yerli və xarici rəssamların rəngarəng sərgiləri nümayiş
olunur.
Trend xəbər verir ki, bütün sərgilər Bakının köhnə hissəsində –
İçərişəhərdə təqdim olunur.
“ELYSIUM”
Bu, sadəcə bir sərgi deyil, müxtəlif sənət sahələrinin
qarışığıdır. Rəssam Aida Mahmudovanın fırçasından qaynaqlanan
mücərrəd rəng qatları “Azərxalça” ASC-nin toxucuları tərəfindən
ilmələrə köçürülür. Bu, rəsmin “toxunulmaz” kətandan daha fiziki və
strukturlaşdırılmış formaya çevrilməsidir. Xalçaların Nardaran,
Şəmkir və Qubada toxunması da layihənin sosial komponentini –
müasir incəsənət vasitəsilə yerli sənətkarlıq və qadın əməyinin
dəstəklənməsini vurğulayır.
“Azərxalça” ASC-nin tarixi təcrübəsi və Aida Mahmudovanın müasir
görünüşü “Azərxalça” Sərgi Mərkəzində (Böyük Qala, 15) təqdim
olunur.
“Nağılları canlandıran ilmələr. Qarabağ xalçaları”
Fərid Rəsulov və “Azərxalça” ASC arasında tərəfdaşlıq
çərçivəsində hazırlanan “Nağılları canlandıran ilmələr. Qarabağ
xalçaları” xalça kolleksiyası ənənəvi Qarabağ xalçaçılığını sadəcə
keçmişin mirası kimi deyil, həm də müasir incəsənət dilinin canlı
bir parçası kimi təqdim edir. Bu layihə qədim naxışları müasir
vizual kontekstdə “yenidən canlandırır”. Sərginin əsas məqsədi irs
və müasirlik arasında mənalı bir dialoq yaratmaq, hər bir toxunmuş
ilmədə nağılları və tariximizi müasir bədii düşüncə ilə
birləşdirməkdir. Kolleksiyanın ilk təqdimatı xüsusi olaraq
Beynəlxalq Xalça Festivalı üçün hazırlanıb: “”Ağ At və Quşlar
Nağılı”, “Qarabağ Atı Əfsanəsi”, “Lütf Nağılı”, “Qızıl Lələklərin
Sədası”, “İlmələrdə Pələng” və “Gecənin Tacı – Nar”. 3D
texnologiyasından istifadə edərək yun və ipək qarışığından
hazırlanmış xalçaları təqdim edən “Nağılları Həyata Gətirən
İlmələr. Qarabağ Xalçaları” sərgisinin əsas ideyası sadəcə mədəni
irsin qorunmasının kifayət etməməsidir: aktuallığını qorumaq üçün
onun dinamik olması lazımdır.
Sərgi Qız Qalasının yaxınlığında yerləşən QGallery sərgi
salonunda nümayiş olunacaq.
“Hərəkətdə olan ruhlar” (“SOULS IN MOTION”)
Laurin Malenqro (Laurine Malengreau) ənənəvi sənətkarlıq və
innovativ texnikaları birləşdirən müasir tekstil sənətinin aparıcı
simalarından biridir. Onun işinin mərkəzində olan “Nuno İpək”
texnikası ipək və yun parçalarını axıcı, rəssamlıq toxumasına
birləşdirir. Təbii ipək və yun materiallarını birləşdirən rəssam,
efir dəyişkənliyi və rəssamlıq kompozisiyası ilə genişmiqyaslı
divar bəzəkləri yaradır. Onun əsərləri jestləri, rəngləri və
maddiliyi araşdırır, emosiyaları və hərəkətləri immersiv tekstil
formalarına çevirir. Beynəlxalq səviyyədə tanınan Malinqronun
əsərləri şəxsi kolleksiyalarda və dizayn layihələrində nümayiş
olunur; bu əsərlər həm ənənəvi sənətkarlığa dərin hörməti, həm də
davamlılığa güclü sadiqliyi əks etdirir. Laurin Malin1ro hazırda
Fransanın tanınmış qobelen mərkəzi olan Aubusson şəhərində yaşayır.
O, təkcə beynəlxalq səviyyədə tanınmış bir rəssam deyil, həm də
əsərləri Latviyadakı Rothko Muzeyinin daimi kolleksiyasına daxil
edilmiş ilk rəssam hesab olunur.
Sərgi Bakı Fotoqrafiya Evində təqdim olunur.
“Toxuculuq”
Alban-Amerika rəssamı Cəvahir Koldcininin (Xhevahir Kolgjini)
əsərlərini nümayiş etdirən bu sərgi mənəvi transformasiyanı,
psixoloji gərginliyi və dəyişməz ilə dəyişkən arasındakı incə
tarazlığı araşdırır. Əsərlər əl toxuma texnikalarından (düyünlü
toxuma) istifadə edilərək yaradılır. Təcrübə xətlərin, düyünlərin,
şəbəkələrin və piksellərin dili ilə toxunmuş bir quruluşa çevrilir.
Bu, rəssamın mədəniyyətlərin kəsişməsi və sivilizasiyaların
toqquşması məsələsinə uzun müddətdir davam edən marağını əks
etdirir. Sərgidə tekstil həm obraz, həm də düşüncə forması kimi
təqdim olunur. Burada duyğu, zehni və mədəni təmsillər bir-biri ilə
qarışaraq birgəyaşayış və özünüifadə mövzusunda dərin düşüncə
məkanı yaradır. Rəssamın əsərləri Londonda, Nyu-Yorkda, Albaniyanın
müxtəlif şəhərlərində və digər ölkələrdə sərgilənib. “Qarışıq
Qütblər” seriyasından əsərlər son illərdə Tirana və Nyu-Yorkda
sərgilənib.
Sərgi Zaman qalereyasında təqdim olunur.
“Türk çölünün qadınları”
Qazaxıstandan olan Assol Alimova (Assolya) hiperrealist
xalçalarla işləyir. O, ənənəvi xalçalar üzərində portretlər
yaratmaqla onları müasir incəsənət əsərlərinə çevirir. Əsərlərinin
əsas mövzuları Böyük Çöl qadınları, türk tarixi və milli
ornamentlərdir. Şəklin sağ tərəfindəki portretlərdə xalçanın
naxışlarının insan üzü ilə necə qaynayıb-qarışdığını görmək olar.
Kurator olaraq, Assol ənənəvi irsi müasir incəsənətlə birləşdirir,
rəssam kimi isə xalçanı kətan kimi istifadə edərək yeni bir janr
yaradır. Onun yaradıcılığı geniş ictimai tanınma qazanıb. Xüsusilə,
TikTok-un “The Discover List 2026” (2026-cı ilin kəşflər
siyahısı)na daxil edilməsi onun rəqəmsal məkanda və gənc nəsil
arasında yüksək populyarlığını göstərir. İncəsənət sahəsindəki
nailiyyətlərinə görə o, Qazaxıstan Prezidenti ilə görüşüb ki, bu da
onun ölkənin mədəniyyət səfiri statusunu təsdiqləyir.
Sərgi “Azərxalça” ASC-nin yeni sərgi zalında, Bakı Xanları
Sarayı Kompleksi (Böyük Qala, 44) ünvanında nümayiş olunur.
“DanceAbility Azərbaycan” inklüziv multidsiplinar sərgi təqdim
edir. “Azərxalça” ASC-nin toxucularının şəxsi hekayələri və
təcrübəsindən ilhamlanan bu tədbir xalçanı təkcə ənənəvi bir obyekt
kimi deyil, həm də canlı və kollektiv bir təcrübə kimi təqdim edir.
Rəqəmsal performansları, storitellingi, praktiki məşğələləri və
müasir üslubda panel müzakirələrini birləşdirən proqram
çərçivəsindəki bütün tədbirlər həm əlilliyi olan, həm də olmayan
şəxslərin birgə iştirakı ilə hazırlanıb. Tədbir Azərbaycan və
ingilis dillərində keçirilir və insan mərkəzli dizayn prinsiplərinə
əsaslanır. Bu yanaşma çərçivəsində əlçatanlıq təmin olunur: işarət
dilinə tərcümə, audio-təsvir və müxtəlif ehtiyaclara
uyğunlaşdırılmış təqdimat formatları mövcuddur.
“DanceAbility Azərbaycan” hər kəsi tədbirə dəvət edir,
xalçaçılıq mədəniyyəti ilə yaxından tanış olmağa, xatirələri
canlandırmağa və qorumağa çağırır. “Nənəmin xalçası” tədbirinin
əsas tərəfdaşı bp şirkətidir.
Sərgi Müasir İncəsənət Mərkəzində keçirilir.
“AtəşHub: incəsənət-maarifləndirici proqram”
Şirvanşahlar Sarayı kompleksinin muzey məkanında təqdim olunacaq
proqram xalçanın mənəvi irsinə və sakral funksiyalarına həsr
olunub.
Proqram çərçivəsində kurator və sənətşünas M. Məmmədəliyevanın
“Naxışdan alqoritmə: ənənədən müasirliyə Azərbaycan xalçasının
təkamülü” mövzusunda mühazirə-prezentasiyası təqdim olunur.
Təqdimatda Azərbaycan xalçasının mədəni şüurdan rəqəmsal sənətə
keçid aspektləri, eləcə də video-instalizasiyalar nümayiş
etdirilir. Proqramın mentoru – əməkdar rəssam Sabina Şıxlinskaya,
koordinatoru – Aqnesa Tariverdiyevadır.
İnformasiya dəstəyi: Trend.Az, Day.Az, Milli.Az, Azernews.Az
