Bakı.Trend:
2020-ci ilin mart ayında COVID-19 pandemiyası və xüsusi karantin
rejimi səbəbindən dayandırılan Bakı–Tbilisi–Bakı sərnişin qatarının
fəaliyyətinin yenidən bərpa olunması Azərbaycan və Gürcüstan
arasında nəqliyyat əlaqələrinin inkişafında mühüm mərhələ hesab
olunur. Azərbaycan və Gürcüstan hökumətləri arasında imzalanmış
Birgə Kommunikeyə əsasən, 26 may 2026-cı ildən etibarən marşrut
yenidən sərnişinlərin istifadəsinə veriləcək.
Qatar xəttinin bərpası təkcə nəqliyyat məsələsi deyil. Bu qərar
iqtisadi inteqrasiyadan turizmə, regional mobillikdən logistika
əlaqələrinə qədər bir çox istiqamətdə strateji əhəmiyyət
daşıyır.
Regionda nəqliyyat inteqrasiyasının
güclənməsi
Bakı–Tbilisi dəmir yolu xətti uzun illərdir Cənubi Qafqazda ən
vacib beynəlxalq nəqliyyat marşrutlarından biri hesab edilir. Hava
nəqliyyatı ilə müqayisədə daha əlçatan və stabil alternativ olan
qatar xətti region daxilində insanların hərəkətini
asanlaşdırır.
Marşrutun bərpası Azərbaycan və Gürcüstan arasında iqtisadi,
humanitar və turizm əlaqələrinin daha da intensivləşməsinə şərait
yaradacaq. Xüsusilə son illərdə Orta Dəhliz layihəsinin
əhəmiyyətinin artması fonunda dəmir yolu əlaqələrinin
genişləndirilməsi strateji prioritet kimi qiymətləndirilir.
Turizm sektoru üçün yeni imkanlar
Bakı–Tbilisi qatarının fəaliyyəti illər ərzində turistlər üçün
ən populyar səyahət seçimlərindən biri olub. Qatar marşrutu
xüsusilə büdcəyə uyğun və rahat səyahət imkanına görə seçilib.
Yeni tariflərə əsasən komfort sinfi üzrə qiymətlər 51 manatdan
başlayacaq. Bakı–Tbilisi istiqaməti üzrə minimum tarif 81 manat
müəyyən edilib. Yevlax–Tbilisi marşrutu üçün bu rəqəm 67 manat,
Gəncə–Tbilisi üzrə 62 manat, Ağstafa–Tbilisi üzrə 57 manat, Böyük
Kəsik–Qardabani istiqamətində isə 51 manat təşkil edəcək.
Qiymət siyasəti göstərir ki, marşrut yalnız Bakı sakinləri üçün
deyil, regionlarda yaşayan vətəndaşlar üçün də əlçatan nəqliyyat
vasitəsinə çevriləcək. Bu isə daxili regionların beynəlxalq
hərəkətliliyinin artmasına səbəb ola bilər.
Qatarın bərpası həftəsonu səfərlərinin, fərdi turizmin və
backpacker seqmentinin yenidən aktivləşməsinə təsir göstərəcək.
Xüsusilə Tbilisinin Azərbaycan turistləri arasında populyarlığı,
eyni zamanda Gürcüstan vətəndaşlarının Bakıya marağı marşrut üzrə
sərnişin axınının sürətlə artacağını göstərir.
Hava nəqliyyatına alternativ seçim
Son illərdə aviaşirkətlərin qiymət siyasəti və bəzi istiqamətlər
üzrə yüksək biletlər fonunda qatar nəqliyyatı yenidən diqqət
mərkəzinə çıxmağa başlayıb. Qatar səyahəti daha stabil qiymət,
əlavə yük imkanları və şəhər mərkəzindən şəhər mərkəzinə birbaşa
əlaqə üstünlüyü təqdim edir.
Bakı–Tbilisi marşrutu üzrə gecə qatarının fəaliyyəti sərnişinlər
üçün həm vaxt, həm də yaşayış xərclərinə qənaət baxımından
əlverişli hesab olunur. Bu model Avropanın bir çox ölkəsində də
geniş tətbiq edilir və ekoloji baxımdan daha dayanıqlı nəqliyyat
növü kimi təşviq olunur.
Qatar marşrutlarının inkişafı regionda yaşıl nəqliyyat
strategiyasının bir hissəsi kimi də qiymətləndirilə bilər.
Region şəhərlərinin beynəlxalq bağlantıları
genişlənir
Yeni tarif cədvəli göstərir ki, marşrut yalnız Bakı və Tbilisini
birləşdirmir. Yevlax, Gəncə, Ağstafa və Böyük Kəsik kimi şəhərlər
də beynəlxalq sərnişin dəmir yolu xəttinə birbaşa qoşulur.
Bu isə regionların iqtisadi aktivliyinə müsbət təsir göstərə
bilər. Xüsusilə Gəncə və Ağstafa kimi şəhərlərin tranzit və
logistika potensialı artacaq. Eyni zamanda bölgələrdə turizm və
xidmət sektorunda yeni biznes imkanlarının yaranacağı
gözlənilir.
Beynəlxalq nəqliyyat bağlantıları regionların inkişaf
səviyyəsinə birbaşa təsir edən amillərdən biridir. Dəmir yolu
əlaqələrinin genişlənməsi hotellər, restoranlar, xidmət obyektləri
və logistika infrastrukturu üçün əlavə iqtisadi hərəkətlilik yarada
bilər.
Orta Dəhliz strategiyası baxımından önəm
Son illərdə Azərbaycan Orta Dəhlizin əsas logistika
mərkəzlərindən birinə çevrilir. Çin, Mərkəzi Asiya, Xəzər regionu,
Azərbaycan, Gürcüstan və Avropanı birləşdirən bu marşrutun
inkişafında dəmir yolu infrastrukturu xüsusi rol oynayır.
Bakı–Tbilisi sərnişin xəttinin yenidən açılması yük və sərnişin
daşımalarının paralel inkişafı baxımından da əhəmiyyətlidir. Bu,
regionun nəqliyyat şəbəkəsinin daha funksional işləməsinə imkan
yaradır.
Beynəlxalq sərnişin daşımalarının aktivləşməsi ölkələrin yumşaq
güc imkanlarını da artırır. İnsanlar arasında təmasların
genişlənməsi region daxilində sosial və mədəni əlaqələrin
möhkəmlənməsinə xidmət edir.
Pandemiyadan sonra normallaşmanın simvolu
Bakı–Tbilisi–Bakı qatarının fəaliyyəti pandemiya dövründə
dayandırılmış ən mühüm regional nəqliyyat xətlərindən biri idi.
Marşrutun yenidən işə düşməsi regionda post-pandemiya dövrünün tam
normallaşmasının simvolik göstəricilərindən biri kimi də
qiymətləndirilir.
Bu addım həm də göstərir ki, Cənubi Qafqaz ölkələri arasında
əməkdaşlıq və qarşılıqlı əlaqələrin inkişafı prioritet olaraq
qalır. Azərbaycan və Gürcüstan arasında strateji tərəfdaşlıq
enerji, logistika və ticarətlə yanaşı, sərnişin mobilliyi
istiqamətində də yeni mərhələyə keçir.
Bütün bunlar fonunda Bakı–Tbilisi–Bakı qatarının yenidən
fəaliyyətə başlaması yalnız nəqliyyat xəbəri deyil, regionun
iqtisadi və sosial inteqrasiyasını gücləndirən mühüm hadisə kimi
qiymətləndirilir.
